មូលហេតុ​ខ្មែរ​ក្រោម​ហៅ​បុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​ថា​បុណ្យ​ដូនតា

ដូច​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទូទៅ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ដែរ ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម​តែង​ប្រារព្ធ​ពិធី បុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​តាំង​ពី​ដើម​រៀងមក។ ប៉ុន្តែ​ភាព​ខុស​គ្នា​នៅ​ត្រង់​ថា នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ពលរដ្ឋ​តែង​ហៅ ពិធីបុណ្យ​នេះ​ថា​ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ ខណៈ​នៅ​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​តែង ហៅ​ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​ថា​បុណ្យ​ដូនតា​ទៅវិញ។

ហេតុអ្វី​បានជា​ខ្មែរ​ក្រោម​ហៅ​ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​ថា​បុណ្យ​ដូនតា?

បើ​ទោះ​ជា ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ក្រោម ត្រូវ​បាន​ពុះ​ចែក​ដោយ​ខ្សែបន្ទាត់​ព្រំដែន​ឲ្យ​ឃ្លាត​ចាក​ឆ្ងាយ​ពី ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​កម្ពុជា​ក្ដី ខ្មែរ​ក្រោម​ក៏​នៅតែ​អាច​ថែរក្សា​ទំនៀមទម្លាប់​ប្រពៃណី​វប្បធម៌​របស់​ខ្លួន ដូច​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​កម្ពុជា​ដែរ។

ស្ទើរតែ​គ្រប់​ពិធីបុណ្យ​ទំនៀមទម្លាប់​ប្រពៃណី​ធំៗ ដែល​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ប្រារព្ធ​ធ្វើឡើង​នៅ​កម្ពុជា ដូចជា​ពិធីបុណ្យ​ចូលឆ្នាំ​ខ្មែរ ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ ពិធី​បុណ្យ​កឋិនទាន ពិធីបុណ្យ​អុំទូក បណ្ដែត​ប្រទីប សំពះ​ព្រះ​ខែ និង​អកអំបុក ពិធីបុណ្យ​មាឃបូជា និង​ពិធីបុណ្យ​វិសាខបូជា ជាដើម ពិធីបុណ្យ​ទាំងអស់​នេះ សុទ្ធតែ​ត្រូវ​បាន​ប្រារព្ធ​ធ្វើឡើង​នៅ​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម។

ចំពោះ​ពិធីបុណ្យ​ដាក់​បិណ្ឌ និង​ភ្ជុំបិណ្ឌ ដែល​មាន​រយៈពេល​កន្លះ​ខែ​ចាប់ពី​ថ្ងៃ​ទី​១​រោច ដល់​១៥ រោច ខែភទ្របទ ឬ​ចាប់ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៧ ខែ​កញ្ញា ដល់​១​តុលា នៅ​ឆ្នាំនេះ ពិធីបុណ្យ​នេះ ក៏​ត្រូវ​បាន ប្រារព្ធ​ក្នុង​ពេល​តែមួយ​ដូចគ្នា​នៅ​ដែនដី​កម្ពុជា​ក្រោម។ ប៉ុន្តែ​ភាព​ខុស​ប្លែក​បន្តិច​នៅ​ត្រង់​ថា នៅ​កម្ពុជា​ពលរដ្ឋ​ហៅ​ពិធីបុណ្យ​នេះ​ថា​បុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ ខណៈ​ខ្មែរ​ក្រោម​ហៅ​ពិធីបុណ្យ​នេះ ថា​បុណ្យ​សែន​ដូនតា ឬ​បុណ្យ​ដូនតា។

ព្រះ​មេ​កុដិ​លេខ​១៣ វត្ត​មហាមន្ត្រី ដែល​ជា​ព្រះសង្ឃ​ខ្មែរ​ក្រោម ព្រះតេជព្រះគុណ ធ័ជ សុវណ្ណ មាន​ថេរ​ដីកា​ថា កាលពី​ដើមឡើយ​ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​មាន​រយៈពេល​រហូតដល់ ទៅ​៣​ខែ ប្រារព្ធ​ធ្វើឡើង​ក្នុង​រដូវ​កាលដែល​ព្រះសង្ឃ​ពិបាក​និមន្ត​ត្រាច់ចរ​ស្វែងរក​ចង្ហាន់ ដោយសារ តែ​មាន​ភ្លៀង​ធ្លាក់​ក្នុង​ពេល​ព្រះសង្ឃ​ចូល​ព្រះវស្សា។ ប៉ុន្តែ​ព្រះ​តេជគុណ​ថា ដោយសារ ក្រោយ​មក មើល​ឃើញ​ថា ពុទ្ធបរិស័ទ​មាន​ភាព​មិន​ទៀងទាត់​ព្រោះតែ​ខ្លះ​រវល់​ក្នុង​ការងារ ប្រកប​អាជីវកម្ម និង​ដើម្បី​កាត់បន្ថយ​ការ​ចំណាយ​ផង​នោះ ពិធីបុណ្យ​នេះ​ក៏​ត្រូវ​បាន​កាត់បន្ថយ បន្តិច​ម្តងៗ រហូត​នៅសល់​ត្រឹមតែ​កន្លះ​ខែ​ដូច​ក្នុង​ពេល​បច្ចុប្បន្ន៖ «ហើយ​កន្លះ​ខែ​នេះ​ក៏​ទុក​ថា​ចូល​ក្នុង​ប្រពៃណី​ទំនៀមទម្លាប់​ខ្មែរ​ថា សែន​ជីដូន​ជីតា​ដែល​ចាក​ឋាន​ទៅ​ហើយ បើ​ក្នុង​បាលី​លោក​ថា អទាសិមេ សម្ដែង​ថា​ញាតិ​មាតាបិតា ឬ​លើ​ម្ដាយ​ឪពុក​ទៀត​រាប់​ថា​៧​សន្តាន ខាងលើ​៣​ខាងក្រោម​៣ យើង​មួយទៀត​៧ ឧទ្ទិស​កុសល​ឲ្យ​ក្នុងនាម​ជា​ជីដូន​ជីតា​របស់​យើង»

ព្រះតេជព្រះគុណ ធ័ជ សុវណ្ណ មាន​ថេរ​ដីកា​បន្ត​ថា ផ្ដើម​ចេញពី​មូលហេតុ​នេះ ហើយ​ទើប​ខ្មែរ​ក្រោម ហៅ​ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ ថា​បុណ្យ​សែន​ដូនតា ឬ​បុណ្យ​ដូនតា ដែល​ព្រះអង្គ​យល់ថា​ជា​គ្រាមភាសា ឬ​ភាសា​អ្នកស្រុក​សម្រាប់​ខ្មែរ​ក្រោម​ប្រើប្រាស់ ដើម្បី​សម្គាល់ ថា ពិធីបុណ្យ​នេះ​ធ្វើឡើង ដើម្បី​រម្លឹក​គុណ​ទៅដល់​ជីដូន​ជីតា និង​ឧទ្ទិស​កុសលផល​បុណ្យ​ដល់​បុព្វការី​ជន​ដែល​បាន​ចែកឋាន ទៅកាន់​ជាតិ​ខាងមុខ​រួច​ទៅ​ហើយ៖ «បុណ្យ​ភ្ជុំ ដោយឡែក​ខ្មែរ​ក្រោម​ក៏​គេ​ដឹង​ព្រោះ​មានការ​ផ្សាយ​តាម​ព័ត៌មាន វិទ្យុ ក៏​គេ​ស្ដាប់​បាន គេ​យល់​ដែរ ប៉ុន្តែ​នោះ​ជា​ភាសា​ដើម ឬ​គ្រាមភាសា​ដែល​ចាស់ទុំ​ទម្លាប់​ហៅ​មកពី​ដើម ដល់​អីចឹង​ប្រើ តាមៗ​គ្នា ហើយ​គាប់​ជួន​វា​ត្រូវ​ថា យើង​ជា​កុលបុត្រ​កុលធីតា​ដែល​ស្គាល់​អ្នកមានគុណ គឺ​ជីដូន​ជីតា​របស់​យើង តែ​យើង​មិន​ហៅ​ជីដូន​ជីតា យើង​ហៅ​បុណ្យ​ដូនតា»

ទាក់ទង​នឹង​ការ​បោះ​បាយបិណ្ឌ​វិញ ព្រះតេជព្រះគុណ ធ័ជ សុវណ្ណ មាន​ថេរ​ដីកា​ថា នៅ​កម្ពុជា ក្រោម ពលរដ្ឋ​មិន​និយម​បោះ​បាយបិណ្ឌ​ដូច​របៀប​នៅ​កម្ពុជា​ឡើយ ប៉ុន្តែ​គេ​មាន​របៀប​រៀបចំ ដាច់​ដោយ​ឡែក​មួយ៖ «ដូចជា​មិន​មាន​បោះ​ទេ បាយបិណ្ឌ​ហ្នឹង​គេ​រៀប​ជា​ជើងពាន​បុរាណ​ធំៗ មាន​ផ្លែឈើ​នំ​ចំណី បារី ម្លូ ស្លា គ្រប់​ប្រភេទ​ឲ្យ​សព្វ​មុខ ទៅតាម​អ្វី​ដែល​ជីដូន​ជីតា​របស់​គេ​ចូលចិត្ត គេ​វេច​ជា​សំណុំៗ​រៀប​ចូល ក្នុង​ជើងពាន ហើយ​ក៏​មាន​និមន្ត​លោក ដារ​ពិស្ដារ​ឧទ្ទិស​ផល​ឲ្យ​ពេល​ទាប​ភ្លឺ ប៉ុន្តែ​ចប់​ពី​សូត្រ​ដារ គេ​លើក​ទៅ​ដាក់​នៅ​ជ្រុង​ខឿន​ព្រះវិហារ គេ​មិន​យក​ទៅ​បោះ​ទេ ទៅ​ដាក់​ទាំង​ជើងពាន ហើយ​អ្នកណា​ទៅ​ក្រោយ​ចាប់​មួយ​ចឹបៗ ដាក់​បន្ថែម​ទៀត ហើយ​វា​មិន​រប៉ាត់រប៉ាយ​មិន​កំពប់​អាក្រក់​មើល ធ្វើ​ឲ្យ​ស័ក្ដិសម​ថា គោរព​ដល់​វិញ្ញាណក្ខន្ធ​ចាស់ទុំ មិនមែន​ដង្ហែ​អឹងកង ហើយ​បោះ​ម្ដុំ​ទៅ​ឆ្វេង​ទៅ​ស្ដាំ ហើយ​ដើរ​ជាន់​ពីលើ វា​ដូចជា​មិនមែន​ជា​ការ​ឧទ្ទិស​ឲ្យ ដូចជា​ធ្វើ​ឲ្យ​ច្រឡំ​នឹង​សេចក្ដី​ជា​រឿង​សប្បាយ​អរ​ផ្សេងៗ»

ព្រះតេជព្រះគុណ ធ័ជ សុវណ្ណ មាន​ថេរៈដីកា​ថា ក្រៅ​តែ​ពី​យក​ចង្ហាន់​ទៅ​ប្រគេន​ព្រះសង្ឃ​នៅ​តាម​ទី អារាម​នានា ក្នុង​ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​នេះ គ្រួសារ​ខ្មែរ​ក្រោម​មួយ​ចំនួន​ក៏​មាន​រៀបចំ​ពិធី​និមន្ត​ព្រះសង្ឃ មក​សូត្រ​មន្ត​នៅផ្ទះ និង​ប្រគេន​ចង្ហាន់​ព្រះសង្ឃ ដើម្បី​ឧទ្ទិស​កុសល​ដល់​ជីដូន​ជីតា​ផង និង​ដើម្បី​ធ្វើ​ឲ្យ​ក្រុម​គ្រួសារ​ជួប​ប្រកប​តែ​សេចក្ដី​សុខ​ត្រជាក់ត្រជំ​ផង។

យុវជន ថាច់ មករា បច្ចុប្បន្ន​អាយុ​២៤​ឆ្នាំ។ បើ​ទោះ​ជា​ឡើង​មក​កម្ពុជា​តាំងពី​អាយុ​១​ឆ្នាំ​ក្ដី យុវជន​រូប​នេះ​និយាយ​ថា គេ​ដឹង​ថា នៅ​កម្ពុជា​ក្រោម ពលរដ្ឋ​ហៅ​បុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​ថា​បុណ្យ​ដូនតា គឺ​ដឹង​តាមរយៈ​ឪពុកម្ដាយ​ប្រាប់ និង​ពេល​ចុះ​ទៅលេង​កម្ពុជា​ក្រោម ឮ​ពលរដ្ឋ​នៅ​ទីនោះ​ហៅថា បុណ្យ​ដូនតា៖ «ខ្ញុំ​មាន​បងប្អូន​នៅ​ហ្នឹង​ច្រើន ហើយ​ខ្ញុំ​ក៏​ឧស្សាហ៍​ទៅ​ហ្នឹង​ដែរ ជាពិសេស​បុណ្យចូលឆ្នាំ​និង​បុណ្យ​ភ្ជុំ បងប្អូន​ឪពុកម្ដាយ​ខ្ញុំ​គាត់​កើត​នៅ​នោះ អញ្ចឹង​គាត់​ដឹង​ថា ពាក្យ​ដូនតា​ច្បាស់​ជាង​នៅ​នោះ​ទៀត»

នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា មិន​ថា​នៅ​តាម​ទី​ជនបទ និង​ទីក្រុង​ឡើយ ជាទូទៅ​គេ​សង្កេត​ឃើញ​ថា ស្ត្រី​ខ្មែរ​ដែល​យក​ចង្ហាន់​ទៅ​ប្រគេន​ព្រះសង្ឃ​នៅ​វត្ត តែង​ស្លៀក​សំលៀក​បំពាក់​ប្រពៃណី​ដូចជា សំពត់ និង​អាវ​ប៉ាក់​ជាដើម។ ប៉ុន្តែ​ករណី​នេះ មិន​កើតមានឡើង​ជាទូទៅ​នៅ​កម្ពុជា​ក្រោម​ឡើយ។ នៅ​កម្ពុជា​ក្រោម នៅ​កន្លែង​ខ្លះ​ស្ត្រី​ទៅ​វត្ត​ស្លៀក​សំលៀកបំពាក់​ប្រពៃណី ប៉ុន្តែ​ភាគ​ច្រើន​មិន​មាន​ឡើយ គឺ​គ្រាន់តែ​ស្លៀក​ខោ​ខ្មៅ ពាក់អាវ​ស​ធម្មតា​ប៉ុណ្ណោះ លើកលែងតែ​ក្រុម​ស្ត្រី​ពិសេស​ណាមួយ ដែល​គណៈកម្មការ​វត្ត​រៀបចំឡើង ដើម្បី​បំពេញភារកិច្ច​អ្វីមួយ​ក្នុង​វត្ត នៅ​រដូវ​បុណ្យទាន ទើប​ស្លៀក​សំលៀកបំពាក់​ប្រពៃណី។

ព្រះសង្ឃ​ខ្មែរ​ក្រោម​មួយ​អង្គ​មក​ខេត្ត​លុងហោរ ដែល​បច្ចុប្បន្ន​វៀតណាម​បាន​ប្ដូរ​ទៅជា​ខេត្ត​វិញឡុង (Vinh Long) គឺ​ព្រះតេជព្រះគុណ ជួន បញ្ញា មាន​ថេរៈដីកា​ថា ស្ត្រី​ខ្មែរ​ក្រោម​ដែល​មាន​សំលៀកបំពាក់​ប្រពៃណី​ស្លៀកពាក់​ក្នុង​ពិធីបុណ្យ​ប្រពៃណី​ជាតិ ភាគច្រើន​ដោយសារ​ស្ត្រី​ទាំងនោះ​ធ្លាប់​ឡើង​មក​ប្រទេស​កម្ពុជា ឬក៏​មាន​បងប្អូន​រស់​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា ផ្ញើ​ឲ្យ​ពួកគេ។ កន្លងមក ព្រះតេជព្រះគុណ​សង្កេត​ឃើញ​ថា នៅ​ពេល​គ្រួសារ​ណាមួយ​ធ្វើ​ពិធី​បុណ្យ​ប្រពៃណី​នៅ​ផ្ទះ ពួកគេ​ច្រើន​ឡើង​មក​ប្រទេស​កម្ពុជា ដើម្បី​ទិញ​សំលៀកបំពាក់​ប្រពៃណី ពី​កម្ពុជា​យក​ទៅ​ស្លៀកពាក់។ ព្រះអង្គ​យល់ថា មូលហេតុ​អាច​មក​ពី​នៅ​កម្ពុជា​ក្រោម ពុំ​សូវ​សំបូរ​ជាង​កាត់ដេរ​សំលៀកបំពាក់​ប្រពៃណី​ខ្មែរ ឬ​ក៏​មាន​ដែរ ប៉ុន្តែ​ស្នាដៃ​នៃ​ការ​ដេរ​ប៉ាក់​របស់​ពួកគេ អាច​មិនសូវ​ស្អាត​ទើប​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្មែរ​ក្រោម​ឡើង​មក​ទិញ​នៅ​ភ្នំពេញ។

បន្ថែម​ពីលើ​នេះ ព្រះតេជព្រះគុណ ជួន បញ្ញា យល់​ឃើញ​ថា បើ​ទោះ​ជា ស្ត្រី​ខ្លះ​មាន​សំលៀកបំពាក់ ប្រពៃណី​ហើយ​ក្ដី ភាព​អៀនខ្មាស​របស់​ស្ត្រី​មួយ​ចំនួន ក៏​អាច​ជា​មូលហេតុ​ជំរុញ​មិន​អោយ​គេ ស្លៀក​សំលៀកបំពាក់​ប្រពៃណី​ដែរ ហើយក៏​នាំគ្នា​ស្លៀកពាក់​ខោអាវ​ធម្មតា៖ «មនុស្ស​ធម្មតា​អត់​មាន​ទេ ស្លៀកពាក់​ដូច​ប្រជាពលរដ្ឋ​វៀតណាម​អញ្ចឹង ចំណែក​ចាស់ៗ​នៅ​កម្ពុជា​កណ្ដាល​នេះ ហើយ​យុវវ័យ​ការ​មក​វត្ត​គេ​ស្លៀក​ពាក់អាវ​ជា​ប្រពៃណី វា​អាច​ពាក់ព័ន្ធ​រឿង​សេដ្ឋកិច្ច​មួយ​ដែរ ហើយ​មួយទៀត​ភាព​អៀនខ្មាស ដូច​ថា​មួយ​ក្រុម​គេៗ ស្លៀកពាក់​ធម្មតា​ទាំងអស់ ដល់​យើង​មួយ​ស្លៀកពាក់​ខុសគេ ជា​អាវ​ប្រពៃណី វា​មាន​ភាព​អៀនខ្មាស​ប៉ុណ្ណឹ»

ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​សេរីភាព​នៃ​ការ​ប្រារព្ធ​ពិធីបុណ្យ​ភ្ជុំបិណ្ឌ​របស់​ខ្មែរ​ក្រោម​វិញ ព្រះតេជព្រះគុណ ជួន បញ្ញា មាន​ថេរៈដីកា​ថា អាជ្ញាធរ​វៀតណាម​ហាក់​មិនបាន​រឹត​បន្តឹង​ឡើយ គឺ​ខ្មែរ​ក្រោម​អាច​ប្រារព្ធ បាន​១៥​ថ្ងៃ​ដូច​នៅ​កម្ពុជា​ដែរ៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។